środa, 18 listopada 2026
Aktualności

Bałtyk pod lupą: jak zgłaszać obce gatunki z plaży

Aplikacja „Bałtyk pod lupą” pozwala zgłaszać zdjęcia organizmów znalezionych na plaży. Sprawdź, jak działa monitoring obcych gatunków w Bałtyku.

Autor: Tomasz Nawrocki, 13 listopada 2026
A beautiful beach scene in Putgarten, Germany, featuring waves crashing on mossy rocks under a bright sky.
Fot. Philipp Deus / Pexels · Pexels License

Aplikacja „Bałtyk pod lupą” to narzędzie, które pozwala każdemu spacerowiczowi wspierać badania nad obcymi gatunkami w polskiej części Morza Bałtyckiego. Wystarczy sfotografować organizm znaleziony na plaży i przesłać zdjęcie do systemu, a eksperci zajmą się resztą.

Jak działa zgłaszanie organizmów w aplikacji?

Użytkownik przesyła zdjęcie znalezionego na plaży organizmu. Formularz zawiera pole z nazwą gatunku, ale nie jest ono obowiązkowe. Jeśli ktoś nie wie, co uwiecznił, może je zostawić puste. Rozpoznawaniem zajmują się specjaliści z Akwarium Gdyńskiego, którzy na podstawie zdjęć określają, z jakim organizmem mają do czynienia.

Istotne jest również to, że zgłoszenia są przyjmowane przez cały rok. Aktywność w aplikacji nie zależy więc od pory sezonu turystycznego, a dane z jesieni czy zimy mogą być równie cenne jak te z lata.

Jakie gatunki udało się zarejestrować przy polskim wybrzeżu?

Dotychczas w aplikacji zgłoszono fotografie kilku gatunków, które zadomowiły się lub pojawiły w polskich wodach. Poniższa tabela zestawia najważniejsze z nich i ich status w zgłoszeniach.

OrganizmStatus w zgłoszeniach
Chełbia modraZgłoszono fotografie
Krabik amerykańskiZgłoszono fotografie
WężynkaZgłoszono fotografie
Kalinek błękitnyNotowany w Polsce w pojedynczych egzemplarzach
Szczypce i pancerzyki skorupiakówMożna zgłaszać jako osobne zdjęcia

Kalinek błękitny, obecny w Polsce w pojedynczych egzemplarzach, pokazuje, dlaczego monitoring jest potrzebny. Rzadkie organizmy trudno wychwycić podczas standardowych badań, a jedno zdjęcie wykonane przez turystę może wskazać miejsce, w którym warto przyjrzeć się sprawie bliżej.

Czy trzeba być ekspertem, żeby wysłać zgłoszenie?

Nie. Aplikacja została pomyślana tak, by mogli z niej korzystać zwykli użytkownicy bez wiedzy biologicznej. Ważne jest dobre zdjęcie i informacja, gdzie organizm został znaleziony. Ocenę gatunku pozostawia się ekspertom.

Warto też pamiętać, że w zgłoszeniu można uwiecznić nie tylko całe organizmy, ale także fragmenty, takie jak szczypce czy pancerzyki skorupiaków. Nawet niewielki fragment może pomóc w ustaleniu, co pojawiło się na plaży.

Dlaczego monitoring obcych gatunków wymaga pomocy zwykłych ludzi?

Badania prowadzone wyłącznie przez naukowców mają ograniczony zasięg. Polskie wybrzeże jest długie, a ekspedycje badawcze nie mogą być obecne wszędzie jednocześnie. Tu z pomocą przychodzą osoby, które spacerują po plaży i jako pierwsze mogą zauważyć nietypowy organizm.

Aplikacja ma też wersję na komputer z mapą zgłoszeń. Dzięki temu można sprawdzić, gdzie dotychczas odnotowano poszczególne organizmy, i zobaczyć ogólny obraz występowania gatunków na wybrzeżu.

Co to oznacza dla Ciebie?

Jeśli wybierasz się nad morze, warto zwrócić uwagę na organizmy wyrzucone na brzeg lub znalezione w płytkiej wodzie. Zanim zaczniesz je przenosić, zrób zdjęcie, zapisz miejsce i prześlij zgłoszenie przez aplikację „Bałtyk pod lupą”. Nie musisz znać nazwy gatunku, a Twoje zdjęcie może pomóc specjalistom z Akwarium Gdyńskiego sprawdzić, czy na polskim wybrzeżu pojawił się nowy gatunek. Zgłoszenia można wysyłać także poza sezonem, więc monitoring nie kończy się wraz z wakacjami.

Na podstawie: WP Wiadomości. Tekst opracowany redakcyjnie.